Skip to navigation | Ga naar menu

SAMEN MET ABNAMRO WERDEN PROJECTEN AANGEPAKT

2 maart 2019

Er is een aantal panden van ABN AMRO dat onder de hoede kwam van Stadsherstel. Stadsherstel restaureerde de panden en bracht de woonfunctie terug in de stad. Zoals bij Pakhuis de Zon en de Maan.  Lees meer over de geschiedenis van deze panden en bekijk de foto’s.

De Reguliersgracht was ook een gracht die de gemeente wilde dempen, in dit geval voor het aanleggen van een trambaan. Maar gelukkig is dit dankzij verzet van particulieren voorkomen en is het een heerlijke rustige plek in Amsterdam gebleven. De Reguliersgracht was ook een plek waar veel bedrijvigheid was. De Nederlandse Handelsmaatschappij NV (voorloper van de ABN AMRO) kocht de bijna 20 meter diepe pakhuizen namelijk in 1950 als drukkerij en archiefruimte voor haar zelf. Deze functie behielden de panden totdat Stadsherstel ze in 1978 tegen gunstige voorwaarden overnam en restaureerde. Er bleken nog tal van originele details aanwezig te zijn, waaronder een zeventiende-eeuws hijswiel en kaarsen nissen. Deze zijn nog zichtbaar in de zeven gerealiseerde woningen en het tapas restaurant Tia Rosa op de begane grond. 

Grootste stapelmarkt van Europa met honderden pakhuizen

In de Gouden eeuw, de 17e eeuw, was Amsterdam een welvarende stad. Inwoners dreven handel met de hele wereld. De haven van Amsterdam was een wereldhaven. Om prijsschommelingen te voorkomen en de voorraden constant te houden, werden de producten opgeslagen in honderden pakhuizen of op de zolders van de koopmanshuizen. Zo werd Amsterdam niet alleen de grootste haven maar ook de grootste stapelmarkt van Europa.

17e eeuwse pakhuizen van een katholieke koopman 

In 1677 kocht de katholieke koopman Hendrick Staets het nieuwgebouwde pak­huis op nummer 13 voor 6000 gulden. Tevens kocht hij het naastgelegen nog onbebouwde perceel voor 1200 gulden waarop hij ook een pakhuis liet zetten.  Als een eigenaar twee huizen naast elkaar bezat dan noemde hij ze vaak de zon en de maan. Wanneer hij drie huizen naast elkaar bezat dan werd het vaak Geloof, Hoop en Liefde, bij vier huizen waren de vier evangelisten dankbare personages en bij zeven huizen de zeven provinciën. Tot in de 19e eeuw blijven de pakhuizen in de aangetrouwde familie van Staets.

                                   

Hendrick Staats voor zijn woonhuis Herengracht/Spiegelstraat in de Gouden Bocht. (Matthijs Naiveu, 1683) te zien in het Amsterdam Museum

Handelaar in slaven voor Spanje
Henrico Staats of Hendrick Staets (Oldenzaal, 1632 - Amsterdam, 1687) was koopman en makelaar in Amsterdam. Hij en zijn familie richtten zich op de handel met Spanje, door middel van een compagnon in Cádiz. Zijn vermogen werd in 1674 op 40.000 gulden geschat. Hij nam deel in de Oost-Indische Compagnie van Enkhuizen en Zeeland, verkocht hout uit Stockholm,  handelde met West-Indië. Zo liet hij slaven en cacao vervoeren naar Curaçao. Vanaf 1682 was hij betrokken bij het Asiento.

Met asiento wordt ook wel het asiento de negros bedoeld. Dat is de berekening van het aantal personen, dat in een vastgestelde termijn aan de Spaanse koloniën als slaaf mocht worden geleverd, het was een soort monopolie. 

 In 1701 verongelukt zijn schip met linnen uit Santa Domingo en wordt de inhoud na berging opgeslagen in de pakhuizen de Zon en de Maan. In 1871 bevond zich het volgende in de pakhuizen:
De Zon: onderstuk palmolie, 1e en 2e zolder koffij, 3e zolder meubelen en 4e zolder schilderwerkplaats.
De Maan: onderstuk palmolie, 1e en 2e zolder koffij, 3e zolder houtwerk en 4e zolder houtwerk.

 

Handhaving van de pakhuisarchitectuur

De gevels van beide pakhuizen worden gekenmerkt door de rij laaddeuren. Deze deuren zijn opgehangen aan gehengen in natuurstenen blokjes. Dit is kenmerkend voor pakhuizen uit het einde van de 17e eeuw. De gevels zijn aan de bovenzijde bekroond met een karakteristieke tuitgevel die in dit geval afgedekt is met een tympaanvormige natuurstenen afdektafel. De rollagen van de tuitgevel eindigen aan beide zijden op een natuurstenen aanzetkrul. Bovenin de gevels bevinden zich de hijsbalken, die voorzien zijn van fraai geprofileerde kapjes. 


 

Uitgangspunt bij de restauratie was om zoveel mogelijk de bestaande pakhuisarchitectuur te handhaven. Bij de voorgevels zijn de gevelluiken in geopende stand vastgezet. In de laadopeningen zijn nu stalen schuingeplaatste ramen gekomen. Het schuine plaatsen voorkomt dat de ramen weerspiegelen zodat het meer lijkt op het originele beeld.  

Bezoek het pand

Bezoek de begane grond van dit pand en ga in gedachten terug naar de tijd van Staets waar palmolie opgeslagen werd en waar later de drukkerij van de voorganger van de ABN AMRO gevestigd was. www.tiarosa.nl

 

 

Categorie: Algemeen nieuws