Skip to navigation | Ga naar menu

Aankoop: werelderfgoed waar kunst van Menten werd opgeslagen

10 januari 2019

Mooi nieuws: we starten 2019 met de aankoop van Werelderfgoedmonument Fort bij de Liebrug. Dit is een ‘type A’ fort waar waardetransportbedrijf Brink's jarenlang bodemschatten en inbeslaggenomen kunstwerken van oorlogsmisdadiger Menten opsloeg. Lees over de bijzondere geschiedenis van dit fort, pal langs de oudste spoorlijn van Nederland.

Een fort van het type A

Fort bij de Liebrug is één van de zesenveertig forten van de Stelling van Amsterdam, gelegen aan de spoorlijn Amsterdam - Haarlem. Het is een ‘type A’ fort. Dat is een type dat tot 1907 werd gebouwd. Kenmerkend aan type A zijn de grotere hoeveelheid frontlokalen, losstaande hefkoepelgebouwen en dat ze oorspronkelijk zonder elektriciteit zijn uitgerust.

Na de oorlog opslagruimte voor levensmiddelen voor het leger

Na WOII deed het fort van juni 1946 tot 1968 dienst als magazijn voor levensmiddelen voor verschillende onderdelen van het Nederlandse leger. De relatieve koelte van het betonnen fort was ideaal voor de opslag van onder meer kaas, fruit, wintergroente, margarine, vet, meel, zout, suiker, stroop en jam. Lokale boeren brachten dagverse producten als melk, brood en vleeswaren bij de legeronderdelen zelf en deze werden dus niet opgeslagen op het fort. 

Opslag van de kunstcollectie van Menten en opnamen van Sony

In de jaren zeventig kreeg het fort de bijnaam ‘Fort Knox’ omdat Brink's van de beveiligde waardetransporten, het als opslagplaats gebruikte. Zo werden er ruwe diamanten opgeslagen waar potentiële kopers ze konden bekijken. Ook was er in het fort een belangrijke kunstafdeling. Op www.stelling-amsterdam.nl is onder meer te lezen dat het bekend was dat Brink's de opslag verzorgde van geconfisqueerde kunst zoals de kunstcollectie van de oorlogsmisdadiger Pieter Menten. En dat dat niet het enige was, men bewaarde er ook de originele muziekopnamen van platenmaatschappij Sony en blanco bankpassen. De dagelijkse nachtopslaglimiet was fl.100.000.000 en werd jaarlijks verschillende malen overschreden, overdag kon het daar een veelvoud van zijn. Vanwege onder andere strengere arbo-eisen verliet Brink’s het fort.  

Het fort meer openstellen

Momenteel wordt het fort gebruikt door verschillende bedrijfjes. Als onderdeel van de Stelling van Amsterdam is het gebouw een monument dat wij heel graag aan onze collectie van UNESCO-werelderfgoederen willen toevoegen. Binnenkort tekenen we het ondererfpachtcontract, vanaf dan kunnen we gaan restaureren.
Samen met Recreatieschap Spaarnwoude, provincie Noord-Holland, Staatsbosbeheer en de gemeente Haarlemmermeer willen we het fort toegankelijker maken voor een groter publiek. De bestaande huurders zullen in het fort blijven en de leegstaande ruimten worden ingevuld volgens het zogenaamde ‘grow as you go’ concept, binnen de thema’s ‘gezond en gezellig’ en ‘zakelijk en culinair’.

Lees hier meer over onze andere Stelling van Amsterdam gebouwen. In april verschijnt ons boekje over de verdedigingslinies van Amsterdam. Onze Vrienden krijgen het gratis thuisgestuurd. Interesse in het boekje maar nog geen Vriend? Meld je aan!

Categorie: Algemeen nieuws